Olkusz, miasto położone w województwie małopolskim, jest prawdziwą perłą dla miłośników historii i architektury. Znane jako „Srebrne Miasto”, Olkusz ma bogatą tradycję górniczą sięgającą średniowiecza. Warto odwiedzić to miejsce, aby poznać jego fascynującą historię i zobaczyć zabytki, które przetrwały do naszych czasów.
Bazylika Św. Andrzeja Apostoła
Bazylika Mniejsza pw. Św. Andrzeja Apostoła jest jednym z najbardziej imponujących zabytków w Olkuszu. Ta XIII-wieczna świątynia jest jednym z najcenniejszych kościołów w Polsce i dominuje nad miastem swoją majestatyczną sylwetką. Wnętrze bazyliki jest bogato zdobione, z późnorenesansowymi organami, które zachowały swój oryginalny mechanizm i nietypowy dźwięk. Organy te są jednymi z nielicznych w Europie, które nadal wykorzystują oryginalne piszczałki. W kościele znajduje się również gotycka chrzcielnica odlana z olkuskiego ołowiu, co dodatkowo podkreśla związki miasta z tradycjami górniczymi. Bazylika jest nie tylko ważnym zabytkiem architektonicznym, ale także żywym ośrodkiem kultu religijnego, który przyciąga pielgrzymów i turystów z całej Polski. Wewnątrz można podziwiać piękne freski i rzeźby, które ozdabiają ściany i ołtarze. Warto zwrócić uwagę na wyjątkową akustykę wnętrza, która sprawia, że msze i koncerty odbywające się w bazylice są wyjątkowo uroczyste. Przy bazylice znajduje się cmentarz, na którym spoczywają wybitni mieszkańcy Olkusza, co dodatkowo podkreśla historyczne znaczenie tego miejsca.
Muzeum Regionalne PTTK
Muzeum Regionalne PTTK, mieszczące się w zabytkowej kamienicy Batorówka, jest kolejnym ważnym zabytkiem w Olkuszu. Ten piękny budynek, z elementami architektury gotyckiej, jest jednym z najstarszych w mieście i stanowi idealne miejsce do poznania historii regionu. W muzeum znajdują się ciekawe zbiory związane z górnictwem, numizmatyką i lokalnymi tradycjami. Można tu zobaczyć stare narzędzia górnicze, kolekcję minerałów oraz wyroby z Olkuskiej Fabryki Naczyń Emaliowych, które są znane w całej Polsce. Muzeum to nie tylko skansen historyczny, ale także żywe centrum kultury, organizujące wystawy i wydarzenia promujące dziedzictwo kulturowe Olkusza. Wśród eksponatów znajdują się również dokumenty i fotografie związane z historią miasta, co pozwala na głębsze zrozumienie jego przeszłości. Warto odwiedzić muzeum, aby poznać codzienne życie mieszkańców Olkusza w przeszłości i zobaczyć, jak wyglądała praca w kopalniach i fabrykach.
Grodzisko Stary Olkusz
Grodzisko Stary Olkusz, położone na zachód od miasta, jest jednym z najstarszych zabytków archeologicznych w regionie. To średniowieczne grodzisko, otoczone fosą i ziemnymi wałami, było prawdopodobnie pierwotną lokalizacją Olkusza przed przeniesieniem miasta na obecne miejsce w XIII wieku. Na terenie grodziska znajdują się ruiny gotyckiego kościoła św. Jana Chrzciciela, który funkcjonował do XVI wieku. Spacer po grodzisku pozwala na poznanie historii regionu i zobaczenie reliktów średniowiecznych fortyfikacji. Wokół grodziska rośnie las, co tworzy malowniczy krajobraz i dodatkowo podkreśla historyczne znaczenie tego miejsca. Warto odwiedzić grodzisko, aby przenieść się w czasie i poczuć atmosferę średniowiecznego osadnictwa. W trakcie wędrówki można natrafić na pozostałości dawnych budynków i fortyfikacji, co dodatkowo wzbogaca doświadczenie zwiedzania.
Zamek w Rabsztynie
Zamek w Rabsztynie, położony niedaleko Olkusza, to kolejny ważny zabytek w okolicy. Ten gotycki zamek, zbudowany w XIII wieku, składa się z trzech części: zamku górnego, średniego i dolnego. Zamek przeszedł gruntowną rewitalizację i jest dostępny dla turystów. W piwnicach pałacu znajduje się kawiarnia, a na wieży zamku górnego taras widokowy, z którego można podziwiać piękną okolicę. Zamek oferuje możliwość zwiedzania wnętrz, w których można zobaczyć rekonstrukcje dawnych pomieszczeń i wystawy związane z historią zamku. Warto odwiedzić zamek, aby zobaczyć, jak wyglądało życie w średniowieczu i jak wykorzystywano fortyfikacje w tamtych czasach. Wokół zamku znajduje się piękny park, który dodatkowo uatrakcyjnia zwiedzanie.
Podsumowanie
Olkusz i jego okolica oferują bogaty wybór zabytków, które warto odwiedzić. Od majestatycznej Bazyliki Św. Andrzeja, przez Muzeum Regionalne PTTK i Grodzisko Stary Olkusz, po Zamek w Rabsztynie, każde z tych miejsc skrywa unikalne historie i atrakcje, które pozwalają na głębsze zrozumienie regionu i jego bogatej historii. Zwiedzając te zabytki, można przenieść się w czasie i odkryć niezwykłe dziedzictwo kulturowe Olkusza. Każda z tych atrakcji jest wyjątkowa i oferuje niepowtarzalne doświadczenie, które pozostaje w pamięci na długo po odwiedzinach.